Wysyłasz CV na konkretną ofertę i zatrzymujesz się przy stopce: dopisać zgodę czy zostawić dokument bez klauzuli? W 2024 r. przy zwykłej rekrutacji najczęściej nie trzeba było dodawać ogólnej zgody, ale odpowiedź zmieniała się, gdy firma miała zachować dokument na przyszłość albo gdy CV zawierało dane dodatkowe. Właśnie na tych dwóch wyjątkach najłatwiej pomylić starą formułkę z rzeczywistym wymogiem.
O potrzebie klauzuli decyduje cel wykorzystania CV
- Bieżąca rekrutacja zwykle nie wymaga osobnej zgody na dane wynikające z Kodeksu pracy.
- Przyszłe nabory powinny mieć osobną, dobrowolną zgodę z nazwą firmy i określonym celem.
- Zdjęcie, PESEL lub stan zdrowia mogą wykraczać poza podstawowy zakres danych kandydata.
- Formuła odwołująca się do ustawy z 1997 r. jest nieaktualna i nie powinna trafiać do nowego CV.
Czy klauzula CV 2024 była obowiązkowa przy każdym zgłoszeniu
Największy mit brzmi tak: CV bez zdania o zgodzie na przetwarzanie danych nie może być przeczytane przez rekrutera. To zbyt daleko idące uproszczenie. Wojewódzki Urząd Pracy w Katowicach wskazuje, że brak standardowej klauzuli nie oznacza automatycznie zakazu wykorzystania dokumentu w bieżącej rekrutacji.
Przy aplikacji na jedno, jasno określone stanowisko pracodawca może oprzeć się na przepisach prawa pracy oraz na samym fakcie otrzymania zgłoszenia. Osobna zgoda nie zastępuje podstawy prawnej, która już istnieje dla danych potrzebnych do oceny kandydatury. Uważam, że automatyczne wklejanie starej formułki do każdego CV jest gorszym odruchem niż dopasowanie dokumentu do konkretnego ogłoszenia.
Podstawowy zakres danych opisuje art. 221 Kodeksu pracy. Obejmuje on między innymi imię i nazwisko, datę urodzenia, dane kontaktowe, wykształcenie, kwalifikacje zawodowe oraz przebieg zatrudnienia, przy czym informacje o wykształceniu, kwalifikacjach i doświadczeniu powinny być potrzebne na danym stanowisku. Szczegóły można sprawdzić w Kodeksie pracy w Internetowym Systemie Aktów Prawnych.
Co zrobić, gdy ogłoszenie zawiera własną treść
Jeżeli firma podała w ogłoszeniu konkretną klauzulę, najlepiej wkleić ją bez samodzielnego skracania. Nie dlatego, że istnieje jeden uniwersalny wzór obowiązujący przy każdej aplikacji, lecz dlatego, że pracodawca może wymagać określonego sposobu złożenia oświadczenia w swoim systemie rekrutacyjnym.
Sprawdź też, czy ogłoszenie dotyczy etatu, zlecenia czy współpracy usługowej. Przy ofercie B2B zasady dotyczące danych kandydata mogą wynikać z przygotowania do zawarcia umowy, a przed przyjęciem warunków trzeba osobno przeanalizować umowę B2B.
Cel rekrutacji decyduje, czy potrzebujesz osobnej zgody
Jedno krótkie zdanie w stopce może dotyczyć dwóch różnych sytuacji, których nie należy mieszać. Inaczej wygląda wykorzystanie CV do naboru na stanowisko wskazane w ogłoszeniu, a inaczej przechowywanie go w bazie firmy przez kolejne miesiące.
Urząd Ochrony Danych Osobowych wyjaśnia, że zgoda może być potrzebna między innymi przy przyszłych rekrutacjach albo przy danych przekazanych dobrowolnie, które nie są niezbędne do oceny kandydatury. Z tego wynika prosta reguła decyzyjna:
- jeżeli aplikujesz na jedno wskazane stanowisko i przekazujesz dane potrzebne do oceny kwalifikacji, nie dodawaj automatycznie ogólnej zgody;
- jeżeli firma ma zachować CV do innych naborów, dodaj oddzielną zgodę na przyszłe rekrutacje;
- jeżeli w CV znajdują się dane dodatkowe, ogranicz je albo zaznacz zgodę zgodnie z wymaganiem pracodawcy;
- jeżeli ogłoszenie przewiduje osobny checkbox w formularzu, nie kopiuj tej samej zgody do CV bez sprawdzenia, czego dotyczy pole.
Przeczytaj również: Umowa na czas określony a ciąża - Kiedy przedłuża się do porodu?
Wzór zgody na przyszłe rekrutacje
Przy takim celu treść powinna wskazywać konkretną firmę, cel oraz okres przechowywania. Przykładowy zapis może wyglądać tak:
„Wyrażam zgodę na przetwarzanie przez [pełna nazwa pracodawcy] moich danych osobowych zawartych w dokumentach aplikacyjnych w celu udziału w przyszłych procesach rekrutacyjnych przez okres [określony czas].”
Nie wpisuj ogólnego zwrotu „we wszystkich przyszłych rekrutacjach”, jeśli nie wiadomo, kto będzie administratorem danych ani jak długo dokument ma pozostać w bazie. Jeżeli firma należy do grupy kapitałowej, sprawdź, czy zgoda obejmuje jednego pracodawcę, czy kilka wskazanych podmiotów.
Zdjęcie i dane nadmiarowe nie tworzą jednego przypadku
Nie każde dodatkowe pole w CV wymaga identycznego działania. Zdjęcie, numer PESEL i informacja o stanie zdrowia należą do odmiennych kategorii, dlatego wrzucanie ich do jednego worka z ogólną „zgodą RODO” może prowadzić do błędów.
| Sytuacja | Prawdopodobna przyczyna lub skutek | Co zrobić |
|---|---|---|
| CV zawiera imię, nazwisko, telefon, e-mail, wykształcenie i doświadczenie potrzebne na stanowisku | Dane mieszczą się w podstawowym celu rekrutacji | Wyślij dokument zgodnie z wymaganiami ogłoszenia; ogólna zgoda nie jest automatycznie potrzebna |
| CV zawiera zdjęcie, stan cywilny, miejsce urodzenia albo PESEL | Są to dane dodatkowe, których pracodawca zwykle nie potrzebuje na etapie naboru | Usuń je, chyba że istnieje konkretny powód prawny lub świadomie akceptujesz ich przetwarzanie |
| W CV podano informacje o zdrowiu lub niepełnosprawności z własnej inicjatywy | Mogą to być dane szczególnych kategorii, wymagające wyraźnej zgody | Nie wpisuj ich bez potrzeby; jeżeli są potrzebne do rozpatrzenia kandydatury, zastosuj wyraźną zgodę zgodną z wymaganiem administratora |
| Ogłoszenie wymaga informacji o niekaralności | Podstawa może wynikać z odrębnej ustawy dotyczącej danego stanowiska | Przekaż dane wyłącznie w zakresie wskazanym w przepisie i ogłoszeniu |
Art. 221a i art. 221b Kodeksu pracy rozróżniają zwykłe dane dodatkowe oraz dane szczególnych kategorii. W przypadku tych drugich zgoda może być podstawą przetwarzania tylko wtedy, gdy kandydat przekazał je z własnej inicjatywy, a brak zgody nie powinien prowadzić do niekorzystnego traktowania. Praktyczne przykłady takiego rozdzielenia przedstawia informacja rekrutacyjna Międzynarodowego Instytutu Biologii Molekularnej i Komórkowej.
Zdjęcie nie jest obowiązkowym elementem CV. Jeżeli ktoś dodaje je dobrowolnie, samo przekazanie fotografii może w określonym kontekście wskazywać zgodę na jej wykorzystanie, ale nie daje pracodawcy prawa do żądania zdjęcia od każdej osoby aplikującej.
Przyszła rekrutacja wymaga oddzielnego celu i śladu zgody
Wyobraź sobie prostą sytuację. 5 marca wysyłasz CV na stanowisko księgowego, a 20 czerwca ta sama firma publikuje ofertę dla analityka. Jeżeli dokument został przekazany wyłącznie do pierwszego naboru, pracodawca nie powinien automatycznie traktować go jako aplikacji na drugie stanowisko.
- Pierwszy etap: CV trafia do firmy w odpowiedzi na konkretne ogłoszenie.
- Drugi etap: rekrutacja na wskazane stanowisko kończy się, a cel wykorzystania dokumentu ustaje.
- Trzeci etap: pojawia się nowe ogłoszenie, lecz nie ma osobnej zgody na przyszłe nabory.
- Praktyczne rozwiązanie: wysyłasz nową aplikację albo korzystasz z wcześniej udzielonej zgody, jeżeli obejmowała przyszłe procesy, wskazaną firmę i obowiązujący okres.
Przykładowo, zgoda obejmująca przyszłe rekrutacje przez 12 miesięcy może pozwolić firmie rozważyć dokument przy kolejnych naborach w tym czasie, o ile jej treść rzeczywiście obejmuje taki cel. Samo dodanie słowa „rekrutacja” bez doprecyzowania, czy chodzi o jedno stanowisko, czy przyszłe oferty, pozostawia niepotrzebną niejasność.
Jeśli wysyłasz CV bez odpowiedzi na konkretne ogłoszenie, poproś o informację, kto jest administratorem danych, w jakim celu dokument będzie wykorzystywany i jak długo pozostanie przechowywany. Po zakończeniu naboru możesz zapytać, czy firma nadal przetwarza dane i na jakiej podstawie. Uwagi do poradnika UODO pokazują, że właśnie przy spontanicznych aplikacjach najłatwiej pomylić zgodę na konkretny nabór z przechowywaniem CV na później.
Najbezpieczniejsza stopka CV jest krótka, ale dopasowana do ogłoszenia
Przed wysłaniem dokumentu przejdź przez cztery krótkie kontrole:
- usuń odwołanie do nieobowiązującej ustawy o ochronie danych osobowych z 1997 r.;
- sprawdź, czy zgoda dotyczy bieżącego naboru, przyszłych rekrutacji czy dodatkowych danych;
- zastąp ogólną nazwę firmy pełną nazwą administratora, jeżeli wymaga tego treść oświadczenia;
- usuń z CV informacje, których stanowisko nie wymaga, zwłaszcza PESEL, dane rodzinne i informacje zdrowotne.
Jeżeli ogłoszenie zawiera własną klauzulę, formularz albo obowiązkowe pole zgody, zastosuj dokładnie wskazaną procedurę. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnika, szczególnie przy rekrutacji do administracji publicznej, zawodów regulowanych lub stanowisk wymagających dodatkowej weryfikacji.